هیچ محصولی در سبد خرید نیست.
۰۲۱-۲۲۹۱۶۲۶۱
تلفن پشتیبانی وفروش
مالیات بر مستغلات چیست؟ به‌زبان ساده، مالیات مستغلات به مجموعه مالیات‌هایی گفته می‌شود که بر درآمد حاصل از اجاره، خرید و فروش، ساخت‌وساز و حتی خالی نگه‌داشتن ملک اعمال می‌شود. بر اساس آخرین قوانین تا شهریور ۱۴۰۵، ساختار کلی مالیات اجاره تغییری نکرده است: کمیسیون تلفیق مجلس نرخ مالیات بر مستغلات و اجاره را نسبت به سال قبل ثابت نگه داشته، اما نرخ‌های پلکانی ماده ۱۳۱ قانون مالیات‌های مستقیم که مبنای محاسبه این مالیات است، طبق تصویب‌نامه هیئت وزیران برای سال ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است.
اگر صاحب ملک اجاری، سازنده یا فروشنده ملک هستید، آگاهی دقیق از نحوه محاسبه، معافیت‌ها و مهلت پرداخت این مالیات‌ها می‌تواند از جریمه‌های سنگین و مشکلات قانونی جلوگیری کند. در این مقاله، تمام انواع مالیات بر درآمد املاک و مستغلات، نحوه محاسبه هرکدام با آخرین ارقام و نرخ‌های رسمی، شرایط معافیت، و پرتکرارترین سؤالات کاربران را بررسی می‌کنیم.
مالیات بر درآمد مستغلات به درآمد ناشی از اجاره ملک، زمین و هر نوع نقل و انتقال آن تعلق می‌گیرد. این مالیات یکی از انواع مالیات‌های مستقیم است که بر درآمد اشخاص حقیقی و حقوقی اعمال می‌شود.
طبق ماده ۵۳ قانون مالیات‌های مستقیم، ابتدا ۲۵ درصد از کل مبلغ اجاره دریافتی به‌عنوان هزینه، استهلاک و تعهدات مالک کسر می‌شود و باقی‌مانده (۷۵ درصد مبلغ اجاره) به‌عنوان درآمد مشمول مالیات در نظر گرفته می‌شود. این مبلغ سپس بر اساس نرخ‌های پلکانی ماده ۱۳۱ محاسبه می‌شود که برای سال ۱۴۰۵ به شرح زیر است:
مالیات بر درآمد املاک و مستغلات به چند دسته مختلف تقسیم می‌شود که هر کدام از آن‌ها نقش مهمی در تأمین درآمد دولت دارند. این انواع مالیات‌ها به دولت کمک می‌کنند تا منابع مالی لازم برای ارائه خدمات عمومی و توسعه زیرساخت‌ها را تأمین کند. همچنین، این مالیات‌ها می‌توانند به تنظیم بازار املاک و مستغلات و جلوگیری از افزایش بی‌رویه قیمت‌ها کمک کنند. در ادامه به توضیح این موارد می‌پردازیم.
مالیات بر واحدهای مسکونی خالی به‌منظور کاهش تعداد خانه‌های خالی و افزایش عرضه مسکن در بازار وضع شده است. این مالیات مخصوص واحدهای مسکونی واقع در شهرهای با جمعیت بیش از ۱۰۰,۰۰۰ نفر است که بر اساس سامانه ملی املاک و اسکان کشور، به‌عنوان خانه خالی شناسایی می‌شوند. نرخ آن به‌صورت تصاعدی افزایش می‌یابد و بر مبنای مالیات بر درآمد اجاره همان ملک محاسبه می‌شود: سال اول، معادل شش برابر؛ سال دوم، دوازده برابر؛ و سال سوم به بعد، هجده برابر مالیات بر اجاره متعلقه.
مالیات بر درآمد املاک تجاری، نوعی مالیات مستقیم است که از درآمد حاصل از اجاره دادن این املاک دریافت می‌شود. طبق ماده ۵۳ قانون مالیات‌های مستقیم، درآمد مشمول مالیات املاکی که به اجاره واگذار می‌شود، عبارت است از کل مال‌الاجاره اعم از نقدی و غیرنقدی پس از کسر ۲۵ درصد بابت هزینه‌ها و استهلاک و تعهدات مالک نسبت به مورد اجاره. به عبارت دیگر، ۷۵ درصد از کل اجاره دریافتی مشمول مالیات قرار می‌گیرد و نرخ مالیات بر اساس همان جدول پلکانی ماده ۱۳۱ محاسبه می‌شود.
مالیات سرقفلی و مسکونی دو نوع مالیات متفاوت هستند که هر کدام قوانین و مقررات خاص خود را دارند.
مالیات سرقفلی: این نوع مالیات به حق واگذاری محل یا سرقفلی تعلق می‌گیرد. به‌طور معمول، دو درصد از مبلغ سرقفلی به‌عنوان مالیات محاسبه می‌شود و باید ظرف مدت سی روز از تاریخ دریافت مبلغ، اظهارنامه مالیاتی تنظیم و پرداخت شود.
مالیات مسکونی: این نوع مالیات شامل مالیات بر اجاره املاک، مالیات بر مستغلات خالی و مالیات نقل و انتقال املاک می‌شود. مالیات نقل و انتقال ملک به چهار دسته کلی تقسیم می‌شود: مالیات نقل و انتقال ملک، مالیات انتقال حق واگذاری (سرقفلی)، مالیات بر درآمد حاصل از ساخت و فروش املاک (نوساز)، و مالیات بر درآمد رضایت مالک یا حق مالکانه.
مالیات بر درآمد ساخت و فروش املاک (نوساز) در چند سال اخیر تغییر رویکرد داشته و مبنای محاسبه آن از «ارزش منطقه‌ای املاک» به «میزان درآمد یا سود واقعی سازنده» تغییر یافته است. نرخ دقیق این مالیات بسته به نوع ساخت‌وساز، مبلغ سرمایه‌گذاری و ضوابط اعلامی سازمان امور مالیاتی در هر سال متفاوت است؛ به همین دلیل توصیه می‌شود سازندگان و انبوه‌سازان پیش از فروش نوساز، نرخ دقیق سال جاری را از طریق سامانه مالیاتی یا مشاور مالیاتی خود استعلام بگیرند تا از پرداخت مالیات نادرست جلوگیری شود. همچنین، اولین نقل و انتقال ساختمان‌های نوساز، علاوه بر مالیات نقل و انتقال قطعی، مشمول مالیات علی‌الحساب بر مبنای ارزش معاملاتی ملک نیز می‌شود.
بر اساس قوانین مالیاتی ایران، برخی افراد و شرایط خاص از پرداخت مالیات بر درآمد املاک و مستغلات معاف هستند. این معافیت‌ها شامل موارد زیر می‌شود:
منبع: تصویب‌نامه هیئت وزیران برای سال ۱۴۰۵ (ماده ۱۳۱ قانون مالیات‌های مستقیم) — این نرخ‌ها روی ۷۵٪ باقی‌مانده اجاره‌بها پس از کسر ۲۵٪ هزینه اعمال می‌شود
مالیات املاک به چند دسته تقسیم می‌شود که هر کدام شرایط و قوانین خاص خود را دارند. برخی از انواع مالیات املاک عبارتند از:
مالیات نقل و انتقال املاک به چند دسته کلی تقسیم می‌شود:
مهلت ارائه اظهارنامه مالیاتی برای صاحبان املاک اجاری و اشخاص حقوقی معمولاً تا پایان تیرماه هر سال است. با این حال، در برخی سال‌ها ممکن است این مهلت تمدید شود؛ برای اطلاع دقیق از مهلت هر سال، حتماً اطلاعیه‌های رسمی سازمان امور مالیاتی را در سایت tax.gov.ir پیگیری کنید.
جرایم مالیاتی مرتبط با املاک شامل موارد مختلفی می‌شود. به‌عنوان مثال، اگر فردی اظهارنامه مالیاتی خود را در موعد مقرر تسلیم نکند، مشمول جریمه‌ای معادل ۱۰٪ مالیات متعلق خواهد بود. همچنین، عدم پرداخت مالیات نقل و انتقال املاک و عدم تکمیل صحیح اظهارنامه مالیات بر درآمد اجاره املاک نیز می‌تواند منجر به جریمه‌های مالیاتی شود.
برای تشکیل پرونده مستغلات، معمولاً به مدارک زیر نیاز دارید:
برای دریافت گواهی ماده ۱۸۷ جهت نقل و انتقال املاک، مدارک زیر مورد نیاز است:
مالیات مستغلات، اصطلاحی کلی برای مجموعه مالیات‌هایی است که بر درآمد و تراکنش‌های مرتبط با ملک اعمال می‌شود؛ از جمله مالیات بر درآمد اجاره، مالیات نقل و انتقال هنگام خرید و فروش، مالیات ساخت و فروش نوساز، مالیات سرقفلی و مالیات واحدهای مسکونی خالی. این مالیات‌ها هرکدام قوانین، نرخ و مهلت پرداخت جداگانه‌ای دارند و مستقل از یکدیگر محاسبه می‌شوند.
مالیات بر مستغلات یک اصطلاح چتری است که مالیات بر درآمد اجاره تنها یکی از زیرمجموعه‌های آن است، نه معادل کامل آن. مالیات بر درآمد اجاره فقط به درآمد حاصل از اجاره‌دادن ملک تعلق می‌گیرد؛ در حالی که مالیات بر مستغلات، علاوه بر آن، مالیات نقل و انتقال ملک، مالیات ساخت و فروش، مالیات سرقفلی و مالیات خانه‌های خالی را نیز در بر می‌گیرد.
ابتدا ۲۵ درصد از کل مبلغ اجاره دریافتی، بابت هزینه‌ها، استهلاک و تعهدات مالک کسر می‌شود. باقی‌مانده (۷۵ درصد مبلغ اجاره) به‌عنوان درآمد مشمول مالیات در نظر گرفته می‌شود و بر اساس نرخ‌های پلکانی ماده ۱۳۱ قانون مالیات‌های مستقیم (برای سال ۱۴۰۵) محاسبه و پرداخت می‌شود.
پرداخت مالیات مستغلات از طریق سامانه سازمان امور مالیاتی کشور به نشانی tax.gov.ir انجام می‌شود. برای مالیات اجاره، ابتدا باید ملک و قرارداد اجاره در سامانه ثبت و اظهارنامه مربوطه تکمیل شود؛ برای مالیات نقل و انتقال، پرداخت معمولاً هم‌زمان با تنظیم سند در دفاتر اسناد رسمی انجام می‌گیرد و پیش‌شرط صدور سند رسمی است.
خیر. طبق قانون، مسئولیت پرداخت مالیات بر درآمد اجاره بر عهده مالک (موجر) است، نه مستأجر. مستأجر تنها موظف به پرداخت اجاره‌بهای توافق‌شده طبق قرارداد است و هیچ تکلیف مالیاتی مستقیمی در قبال درآمد اجاره ملکی که در آن ساکن است، ندارد؛ مگر آنکه خودش نیز مالک ملک دیگری باشد که آن را اجاره داده است.
دینگ ارائه دهنده راهکار اتوماسیون حضور و غیاب
دینگ یکی از برترین ارائه‌دهنده‌های راهکار اتوماسیون حضور و غیاب با محصولات و خدمات مرتبط آماده ارائه خدمت به شماست، در صورت لزوم با کارشناسان ما در ارتباط باشید.
ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید
مقاله خوب و جامعی بود تشکر میکنم از دینگ